سیتوکینین‏ها

  • مقاله
  • ثبت مقاله در تاریخ ١٧ مرداد ١٣٩٧

سیتوکینین‏ها شامل گروهی از ترکیبات محرک رشدند که فرایند تقسیم را در یاخته‏ها تحریک می‏کنند. این هورمونها در تمام مراحل رشد گیاهان، از رویش دانه تا تشکیل گل و میوه، دارای نقشی هستند. این ترکیبات بر روی متابولیسم، از جمله فعالیت آنزیمها و بیوسنتز عوامل رشد، تأثیر می‏گذارند. سیتوکینین‏ها همچنین در ظهور اندامکها و انتقال مواد غذایی در گیاهان مؤثر بوده مقاومت گیاه را نسبت به عواملی مانند پیری، آلودگیهای ویروسی و علف کشها و همچنین دمای پایین افزایش می‏دهند.

سیتوکینین‏ها

سیتوکینین‏ها

سیتوکینین‏ها

سیتوکینین‏ها شامل گروهی از ترکیبات محرک رشدند که فرایند تقسیم را در یاخته‏ ها تحریک می‏کنند. این هورمونها در تمام مراحل رشد گیاهان، از رویش دانه تا تشکیل گل و میوه، دارای نقشی هستند. این ترکیبات بر روی متابولیسم، از جمله فعالیت آنزیمها و بیوسنتز عوامل رشد، تأثیر می‏گذارند. سیتوکینین‏ها همچنین در ظهور اندامکها و انتقال مواد غذایی در گیاهان مؤثر بوده مقاومت گیاه را نسبت به عواملی مانند پیری، آلودگیهای ویروسی و علف کشها و همچنین دمای پایین افزایش می‏دهند.

سیتوکینین‏ها ابتدا در شیر نارگیل که آندوسپرم مایع است پیدا شدند. سیتوکینین مصنوعی که بیشتر در تحقیقات به کار برده می‏شود، کینتین نام دارد.

ظاهراً یاخته گیاهی تمایز نیافته ‏ای مانند یاخته مریستمی از دو راه گسترش می‏یابد: 1) یاخته مریستمی می‏تواند پس از بزرگ‏ شدن تقسیم شود و 2) یا می‏تواند بدون تقسیم یاخته‏ ای دراز شود. یاخته‏ ای که مکرراً تقسیم می‏شود تمایز نیافته باقی می‏ماند، در حالی که یاخته دراز شده تمایز می‏یابد.

اگر به محیط کشت بافت ساقه تنباکو سیتوکینین اضافه شود، یاخته‏ های غول‏ پیکر به وجود می‏ آیند. یعنی سیتوکینین باعث بزرگ شدن یاخته‏ ها می‏شود. اگر به این محیط فقط کینتین بیفرایند، این ماده یا بی‏ اثر خواهد بود و یا اثر کمی در بزرگ ‏شدن یاخته‏ ها خواهد داشت. اما مجموع کینتین و اسید اندول استیک (IAA) سبب تسریع تقسیم یاخته‏ ای و در نتیجه تولید یاخته‏ های بیشمار می‏شود.

پژوهشگران با تغییر تراکم هورمونهای اسیداندول استیک و کینتین در محیط کشت توانسته‏ اند اثر آنها را در رشد یاخته‏ های تمایز نیافته نشان دهند. هنگامی که تراکم هر دو هورمون یکسان باشد، یاخته تمایز نمی‏یابد و کالوس تشکیل می‏شود. هنگامی که تراکم اسیداندول بافتهای ظریف پارانشیمی که اطراف محل زخم یا قسمت بریده شده ساقه درخت تشکیل می‏شود

استیک بیشتر باشد، بافت تمایز نیافته به ریشه‏ های سازمان یافته تبدیل می‏شود ولی اگر تراکم کینین بیش از اکسین باشد، جوانه‏ ها ظاهر می‏شوند.

سیتوکینینها در چیرگی رأسی (تسلط انتهایی) دخالت دارند. با وارد کردن این هورمون در محل جوانه‏ ها از رشدشان جلوگیری می‏شود. در گیاهان کامل، سیتوکینینها در ریشه ساخته می‏شوند و به وسیله آوند چوبی به سوی بالای گیاه حرکت می‏کنند و به جوانه‏ های پایینی می‏رسند. در این حالت تراکم آنها بسیار زیاد است. همچنانکه مریستم رأسی گیاه رشد می‏کند و از جوانه‏ های پایینی فاصله می‏گیرد، اثر سیتوکینین بر اکسین چیره می‏شود.

نقش دیگر سیتوکینین‏ها جلوگیری از پیری برگهاست. در بسیاری از گیاهان برگهای پایینی زرد می‏شوند و می‏ریزند در حالی که برگهای بالایی گیاه سبزند. اگر سیتوکینین به برگهای پایینی گیاه افزوده شود، برگها سبز باقی می‏مانند. همچنین اگر برگهایی را که از گیاه ریزش کرده‏اند در محلول غذایی حاوی کینتین قرار دهند، سبز می‏شوند

  • نویسنده: الهام فاضلی
  • منبع : http://l1l.ir/5b6o
  • آخرین بروزرسانی در ١٧ مرداد ١٣٩٧
  • بازدید ۶٢

فروشگاه کشاورزی آنلاین